ذبيح الله صفا

1292

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى )

كه ازو مشهور بود « ثناى محمدى » و « حسرت‌نامه » و « عنايت‌نامه » و « مآثر سادات » و « تاريخ فيروزشاهى » و غيره بود و آنچه ازو مانده يكى « اخبار برمكيان » است كه ترجمه‌ييست از كتاب عربى ابو القاسم محمد طايفى . - ديگر « تاريخ فيروزشاهى » است در ذكر حوادث دوران سلاطين دهلى از سال جلوس غياث الدّين بلبن ( 662 ه . ) تا ششمين سال از سلطنت جلال الدين فيروز شاه ( يعنى 758 ه . ) كه آن را ضياء به قصد تأليف ذيلى بر طبقات ناصرى منهاج سراج تدوين كرد و اين كتاب از مآخذ بسيار مهم تاريخ سلاطين دهلى است . - ديگر « فتوحات فيروزشاهى » است كه بعد از تاريخ فيروزشاهى در ذكر سلطنت جلال الدين فيروز شاه مذكور تأليف شد . دربارهء او نوشته‌اند كه « مقبول خاص و عام بود و لطافتى بىحدّ و ظرافتى بىاندازه داشت و در هر مجلسى كه اين بزرگ بودى گوش هوش همه بر لطايف روح‌افزاى او بودى . مجمع اللطايف و جامع الحكايات بود و از صحبت علما و مشايخ و شعرا نصيبى كامل داشت و همتى بلند . . . » « 1 » 51 - ابن بزّاز درويش توكّلى بن اسمعيل بن حاجى محمد ( يا حاجى توكّلى ) معروف به ابن بزّاز از پيروان صدر الدّين موسى ( 735 - 794 ) پسر و جانشين شيخ صفى الدين اردبيلى است . وى در شرح مقامات شيخ صفى الدين كتابى مشروح نوشته بود بنام المواهب السنّية فى مناقب الصفويّة كه آن را بسال 759 هجرى باتمام رسانيد و در آن مطالب بسيار سودمنديست در بيان احوال سردودمان صفويّه و نيز دربارهء تمام مطالب اجتماعى و ادبى ديگرى كه طبعا بمناسبت چنين موضوعاتى بميان مىآيد و منشاء اطلاعات سودمندى براى تحقيق در

--> ( 1 ) - سير الاولياء ص 312 .